Monday

Тэнэгийн туйлшрал буюу нэрэлхүү зангийн хар гай

Омог бардам монгол зан олон жилийн мутацид орсоор эцэстээ олиггүй нэрэлхүү зангаар дуусах нь. Цагаан сарын энэ их хийрхэл бидний амьдралыг хичнээн хүндрүүлж байгааг хараад бичихгүй байхын аргагүй. Гэтэл бурууд нүд хурц, нийгмийн эрүүлжүүлэгч дөрөв дөх засаглал маань чимээгүйхэн архи, буузны хэдэн компаний рекламанд цадаад чимээгүй байх юм. 

Орсон гарсанд цайтай ундтай гаргадаг монгол ёс, холын аянг идээтэй угтдаг эрхэм чанар нь хэн нэгэн ядруухан нэг нь цай хоол муутай байснаас хошуу нутгийн нэр гутаасан хоч зүүх болсон цагаас л нэрэлхүү цаг эхэлсэн биз ээ. 

Цагаан сарын маргааш өглөө л гэрээ буулгаж өгөхөөр тохирох шахуу шинийг угтдаг байсан зуун жилийн тэртээх Их хүрээний дундаж өрх одоогийн цалингаас цалингийн хооронд явдаг дундаж өрх зээл тавих дөхөн шинэлж байгаагаар залгамжлан үргэлжилж байна. 

 Нэрэлхүү зан бидэнд хичнээн төгрөгний үнэд хүрч байгааг үзий л дээ. Хамгийн багадаа зүгээр л хагас сая

1. Орсон гарсан хүний хөлийн тоос, олон хоногийн хадгалалтын нөхцөлөөс болж үнэртэхгүй л болохоос үзээд шинжилбэл муудах шахсан ууц, тавгийн идээ....
Ууц, өвчүү ерэнхийдөө ойролцоо бололтой /аавых маань өвчүү гэдэг зүйл тавьж байгаагүй болхоор сайн мэдэхгүй байна/ Өдрийн сонины энэ сарын дугаарт 250-360 мянган төгрөгтэй байна гэнэ. Тэгэхээр дундажаар 300.0 мянга гэж үзье. 
Нэг хониноос ойролцоор 40 кг мах гардаг гэж бодоё. зөвхөн ууцаар бодоход л  4 хүнтэй өрхийн хувьд нэг хүний 3 хоногийн махны хэрэглээ 10 кг давах нь. 2009 оны судалгаагаар /зураг дээр/ манай улсын нэг хүний жилийн махны хэрэглээ 80,2-91.4 кг бол 3 хоногт л бид нийт хэрэглээнийхээ 10-ны нэгийг иддэг байх нь. Зарим нэг улс орны иргэний бүтэн жилийн махны хэрэглээг 3 хоногт л хүүхэд хөгшингүй давуулан биелүүлэх нь.

Тавгийн идээг за бүр БНХАУ-ын ясны гурилаар хийсэн 1200 биш гэхэд /энэ бол бүр ноцтой сэдэв шүү/ Талх чихрийн атар хэвийн боов 2200 төгрөгийн үнэтэй. Энэнээс ч үнэтэй олон боов бас байнаа аа цаана чинь. Аав ээж хоёр маань бас л дээрдүүлж 3999 гэсэн урин дуудсан үнэтэй түмэн өлзий боовыг захиалаад 7 хоноод авч байхаад томчуул очер дайран 7-8 мянган төгрөгийн үнэтэй энгийн ардын бодож олоогүй хэвийн боов авч байх жишээтэй. За тэгээд ердийн залуухан 4 хүнтэй өрх байлаа гэхэд 3-аар 5 үе өрөхөд л 33.0 мянган төгрөг. Дээр нь тавих зүйл бас олоон. Цагаан идээ, чихэр жимс, еэвэн /за еэвэн ч бас тусдаа нэг сэдэв дээ/  гээд л за ойролцоогоор буюу бодоход амраар бол 50.0 мянган төгрөг болох нь.

ямар ч болсон хүнсний бүтээгдэхүүнийг 6 хэмээс халуунгүй нөхцөлд цаад тал нь 72 цаг, ялангуяа түргэн гэмтэх бү­тээгдэхүүнийг 36 цаг хад­галах ёстой байдаг.Тэгэхээр сайнаар бодоход л 3 хоног болсон л бол ямар ч хоол хоол биш хор болох нь. 

за мэдээж ингээд л бэлэг, золголтын мөнгө, халуун тостой бууз нэг суурин дээр идэх, хүйтэн төмсний салат, гаазтай ундаатай хольж уух, элдэв төрлийн спиртийн төрлийн ундааныг хольж болон хэтрүүлэн хэрэглэх, сайхан монгол баярт бэлтгэх нэрээр ажил хийдүүлэх гээд л бичээд л байвал их юм байна даа. 

харин залуус бид мэдсээр байж нэрэлхүү занд баригдан тостой бууз, төмстэй салатнаас татгалзаж, торго дурдан дээл хувцас, томчуул багачуулыг хуурах хятад бэлэгнээс илүү сэтгэх цаг нэгэнт иржээ. 

Уламжлал ёс заншилаа хүндэлж, хавар цагийг угтан золгох монгол шинэ жилээ цаг үетэйгээ тохируулан зүй зохистой хэм хэмжээнд тэмдэглэж занших нь цаашид үргэлжилсэн нэрэлхүү боловч ядуухан монгол иргэдийг залгамжлан бий болгохоос сэргийлэх биз ээ. 

Миний монголын ёс заншил

Эрээн хэмээх гадаадаас ирсэн элдэв бараанд байхгүй 
Эрээ цээрээ алдан элдэвлэж уух архи сарханданд ч байхгүй
Тогос мэт эрээлжлэн оёсон үстэй ноостой хувцсанд байхгүй
Тоос шороонд дарагдсан шарсан хуурсан хоолонд байхгүй ээ 

Уламжлалт ёс жаяг минь
Уул мэт аавын мэт уужим сайхан ухаанд бий
Уригдаж ирсэн зочныг угтах уяхан ээжийн сэтгэлд бий
Удам судраа танилуулан сургах урт холын заншилд бий
Урин хаврыг цэмцгэр угтах удамт Монголын түүхэнд бий...




Friday

Монгол Улсын 2014 оны төсвийн сар, улирлын хуваарь батлагдлаа

1420140102_10051887_Page_1
1420140102_10051887_Page_2
Дэлгэрэнгүй тооцоог доорх холбоосоос татан авна уу:
Монгол Улсын 2014 оны төсвийн сар, улирлын хуваарийн тооцоо
Улсын төсвийн хөрөнгөөр 2014 онд хийгдэх хөрөнгө оруулалтын төсөл, арга хэмжээний хуваарь

Ханиад дарах энгийн аргууд гэнэ дээ

Бүтэн нойртой, сайтар унтаж амарч бай.
-Аль болох их шингэн зүйл ууж бай.
-Ажил амьдралын идэвхитэй хэв маягийг сахиж, аль болох явган явах, цэвэр агаар, нарны элч гэрэл, салхинд зугаалах, бүжиг, хөгжөөнт тоглоомоор хичээллэх нь  ханиад шуухинаанд дарлуулахгүй байх боломж олгох  сайн арга юм.
-Уламжлалт эмчилгээний аргуудыг өргөн хэрэглэ: Жимсний шүүс уух, биеэ чийрэгжүүлэх, хоолойгоо эмийн ургамлын хандаар зайлах гэх мэт.
-Жимс, жимсгэнэ, хүнсний ногоог түлхүү хэрэглэ.
-Сэтгэл санаагаа өөдрөг байлга.
-Кофе болон архи, спиртийн төрлийн ундааны хэрэглэгээг багасга.
-Арван бөөрөнхий сонгино, хумс сармисыг жижиглэн хэрчиж литр сүүнд хийэ зөөлөртөл нь буцалгана. Бага зэрэг зөгийн бал нэмж болно. Хоолны халбагаар өдөрт нэг удаа ууна.
-Луувангийн шүүсийг сүүтэй хольж бага зэрэг зөгийн бал оролцуулан хэрэглэнэ. Тэгэхдээ тэн хагас нь шүүс, тэн хагас нь сүү байх ёстой. Өдөрт зургаан удаа хоолны халбагаар ууна.
-Хоолны хоёр халбага шинэ цөцгийн тос, хоёр ширхэг өндөгний шар, цайны нэг халбага улаан буудайн гурил, цайны хоёр халбага зөгийн балыг хольж сайтар хутгана. Цайны халбагаар өдөрт олон удаа ууна.
-Аньсаар хийсэн ундааг зөгийн балтай хольж ууваас сайтар хөлөрч, бие хөнгөрдөг.
-Чонын махыг сармис юм уу, аспиринтай хавсарч хэрэглэвээс ямар ч ханиадыг дарах чадалтай.
-Ханиад хүрээд халуурч байгаа хүүхдэд будааг дутуухан агшаагаад шүүстэй нь өгөхөд сайн.
-Мөгөөрсөн хоолойн өвчнөөс шалтгаалсан ханиалгад чацаргана буцалгаж уухад үр дүнтэй.
-Уушигны мэнгэр ханиалгад луувангийн шүүсийг шахан шүүж аваад 50 гр шүүсийг 40 гр шингэрүүлсэн зөгийн балтай хольж уувал зохино. Хоолны мөн унтахын өмнө хоолны халбагаар хоёр удаа ууна.
-Архаг мэнгэр ханиалгад гахайн сэмжийг хэт халуун биш хэмтэй пийшинд хайлуулаад тосоо өөр саванд юүлж сэрүүн газар царцаана. Цайны халбага тосыг аяга халуун сүүнд хийж халуунаар нь оочиж уух ёстой.
-Хүүхдийн хөхлүүш (кюклюш) буюу бүгшүүлэг ханиадыг анагаахдаа дунд зэргийн хэмжээтэй сармисны таван ширхэг хумсыг жижиглэн хэрчээд сүүнд хийж буцалган өдөрт хэд хэдэн удаа уулгана.

Ярианы хэлэнд хамгийн их өргөн хэрэглэгддэг 300 хэллэг өгүүлбэрүүд

1. I see - Би ойлголоо
2. I quit! - Би болилоо
3. Let go! - Явуулаач
4. Me too - Би ч гэсэн
5. My god! - Бурхан минь!
6. No way! - Яг ш дээ.

Суралцагч байгууллагын эд эс болцгооё

Энх-Амгалан Лувсанцэрэн Сайдын хамт олонтойгоо ярихад давтан давтан хэлсэн "Суралцагч байгууллага" гэж юу болох талаар товч мэдээ...